निमोनिया रोग सामान्य रोग होइन । चिसो मौसममा अक्सर गरेर निमोनिया हुने सम्भावना बृद्धि हुन्छ । अझ बुढाबुढी र बच्चाबच्चीहरूको लागि भने विशेष ध्यान नै पु¥याउनु पर्दछ । निमोनिया असाधारण रुपमा शरीरमा घाउखटिराको कारणले हुने गर्दछ । यसका कारण छालामा पानी भरिन पनि जान सक्छ । सामान्य रुपमा निमोनिया विभिन्न कारणहरूले गर्दा हुन्छ । जहाँ प्रमुख कारणहरू भने बेक्टेरिया, भाइरस, फंजाई एवं अन्य परजीवीहरू हुन्् ।
बेक्टरियाको कारण भएको निमोनिया करीब चार हप्तामा ठीक हुन सक्छ । यसकै विपरीत भाइरसका कारण भएको निमोनिया निको हुन भने बढी समय लाग्ने गर्दछ । निमोनिया पीडितले सादा भोजन गर्नुपर्ने हुन्छ र बढी मात्रामा पानी पिउनु पर्दछ । बिरामीहरूलाई तेल, मसालेदार एवं बाहिरका खानाहरूबाट टाढा नै राख्नुपर्दछ ।
लक्षणहरु
–निमोनियाको लक्षणमा खासगरी बिरामीहरू रगत बान्ता गर्ने गर्दछन् ।
–यसका अलावा छालाहरू निलो हुने, बान्ता हुने, व्यवहारमा परिवर्तन, थकान , भोक नलाग्ने, जोर्नी तथा मांशपेशीहरूमा पीडा पनि हुने गर्दछ ।
–छाती दुख्ने, ज्वरो आउने जहाँ शरीरको तापक्रम १०३ देखि १०४ डिग्रीसम्म पुग्न सक्दछ । चिसोको कारण शरीर ठण्डा हुन पुग्छ, टाउको दुख्छ, सुख्खा खोकी आउँछ, खोक्ने क्रममा कम मात्रामा कफ आउँछ । सानो बच्चाबच्चीमा भने यस्तो लक्षण देखिदैन ।
बच्ने उपायहरू
– यस्ता लक्षणहरू देखिन थालेपछि सुरुमा डाक्टरसँग सल्लाह लिने र उपचार गराउनुपर्छ ।
–रोगीलाई आराम गर्न तातो कोठामा राख्नुपर्दछ । खुला रुपमा अक्सिजन बिरामीले पाउनुपर्दछ ।
– तातो पेय पदार्थहरू जस्तै चिया, तातो पानी, फलफूलका रसहरू आदि खुवाउनु पर्दछ ।
–छातीमा दुखाई भएमा तातो पानीमा ल्वाङ, तुलसीको पत्ता, पिपलको पात आधा कप पानीमा पिसेर थोरै मिश्री हालेर पिउनु पर्दछ । यसले संक्रामक किटाणुबाट बचाउने काम गर्दछ ।
– नीम एवं पिपलको पत्तालाई पिनेर गोली बनाई विहान बेलुका एक÷एक गोली पानीसँग खानु पर्दछ ।
–बच्चा बच्चीहरूलाई निमोनिया भएमा दूधमा थोरै केसर मिसाएर दैनिक रुपमा ३ पटक खुवाउनु पर्दछ ।
